R.K. Parochie H. Eligius Schinveld

Kerstpreek 2020

Beste medechristenen, 

Een aantal jaren geleden bezocht ik het land Israël. Het was heel bijzondere plaatsen te bezoeken waar Jezus geboren was, opgegroeid en gestorven is. Eerst moest je een kerk binnen om die plekken te bezoeken. Op de plek waar Jezus geboren was, trad je binnen in twee kerken. Daar daalde je een aantal trappen af om bij de plek van Jezus’ geboorte uit te komen. In deze twee kerken was niet altijd de vrede die Jezus bedoeld had. Hier komen drie verschillende christenen samen: de Grieks orthodoxe kerk, de Armeens apostolische kerk en de Rooms katholiek kerk. Het schijnt dat de monniken van de Grieks Orthodoxe kerk en de Armeens apostolische kerk elkaar regelmatig in de haren vliegen. In Nazareth zag je een groot kerkgebouw. En daarin een paar muurtjes die herinnerden aan het huis, waar Maria, Jozef en Jezus gewoond hadden. De Franciscanen konden goed leven van de inkomsten van deze kerk. Tenslotte was in Jeruzalem te zien hoe in de Heilige Graf-kerk twee plekken de aandacht hadden: de plaats van de kruisiging en graflegging. Het kerkgebouw en het evangelie blijken niet altijd op een lijn te zitten. Vaak zijn deze kerken meer toeristische trekpleister dan huis van gebed. En te weinig plaatsen van gebed en ontmoeting met de Heer. Trouwens. Zoals onze kerkgebouwen vaak functioneel zijn. Ze worden geopend voor het vieren van de mis. Of je kunt er tegen betaling binnen gaan om mensen te laten genieten van de indrukwekkende kunst. Of voor het genieten van een mooi concert. Toch moet een kerk ook een gebouw zijn waar God thuis mag zijn en we bij Jezus terecht kunnen met onze vreugde en ons leed voor het opsteken van een kaars, stil in gebed verbonden zijn of een praatje maken met iemand die ook aanwezig is. Kerken zijn bedoeld als plaatsen van ontmoeting tussen God en de mens en mensen onderling.  

Als wij het feest van Jezus geboorte bekijken, dan zien wij dat het woord ontmoeting bepalend is voor alles wat in het evangelie beschreven staat. Het begon al met de ontmoeting tussen de engel Gabriel en Maria. Een vraag om Gods zoon te dragen en het antwoord van Maria: ik wil dienstbaar zijn aan God. Het ging verder toen een engel Jozef in een droom aansprak: ga niet weg van Maria, maar blijf bij haar en het kind. Hij volgde de raad van de engel. Ook de ontmoeting tussen de engel en de herders had zijn uitwerking. Toen hij aan hen vertelde dat er een redder was geboren, Jezus de Heer, gingen ze er meteen naar toe. Zij haasten zich naar de plaats waar Jezus geboren is en vond een ontmoeting plaats tussen de herders en het kind Jezus. Uit deze ontmoeting vloeide een andere actie voort. Toen de herders terug keerden naar hun kudde spraken zij over wat zij gezien en gehoord hadden. Allen die het verhaal van de herders hoorden waren verwonderd over alles wat de herders hun vertelden. Zo kon het geloof in Jezus groeien als de Zoon van God. Tenslotte kwamen nog de drie wijzen uit het Oosten, die de ster gevolgd hadden, die hun leidde naar Bethlehem. Het is belangrijk dat mensen elkaar ontmoeten, maar ook dat de mens God kan ontmoeten. Dat is wat binnen de kerk nog wel eens gemist, ook al kom je samen. We noemen ons wel gemeenschap, maar voelen dat we vaak te weinig met elkaar verbonden zijn. Daardoor leeft de Kerk niet echt.  

Hier liggen nieuwe kansen. Wij voelen het gemis van het ontmoeten van elkaar in deze tijd. Het coronavirus maakt ons ervan bewust wat leven op afstand voor mensen betekent. Elkaar geen hand meer geven, anderhalve meter in acht nemen, geen contact met collega’s op het werk of binnen verenigingsverband. De ene mens wordt gezien als een bedreiging voor de ander.  Maar we worden ook ons bewust van de noodzaak van ontmoeten. Waar dat niet meer gebeurt verschraalt het leven. Angst houdt heel wat veel mensen gevangen in zichzelf en de levenskwaliteit wordt minder. Je houdt mensen buiten de deur. Je durft nergens naar toe. En je kunt niet meer open staan voor signalen om je heen. Jezus wil geen afstand. Gods zoon kent geen vrees en durft kwetsbaar te zijn. Hij komt naar   ons toe om ons nabij te zijn. Juist in die nabijheid voelen wij hoe wij elkaar nodig hebben. Mensen die hun werk mogen blijven doen ondervinden voldoening in de ontmoeting en zijn daarom minder met zichzelf bezig. In de aandacht voor de ander blijven zij zichzelf. Dat geldt ook voor de eucharistie. Een vaste groep mensen is blijven deelnemen aan de eucharistie omdat zij het contact met de Heer nodig hebben. Ze putten daar kracht uit. Ook ikzelf ervaar het als een grote vreugde om in de eucharistie te ervaren dat Jezus ons niet los laat en ons bijzondere genade geeft. Daarom is belangrijk om de vieringen in de kerk door te laten gaan. De eucharistie is niet de enige plaats om het contact met Jezus te onderhouden. In de protestantse kerken is men gewend om ook in huiselijke kring de Heer te ontmoeten door het gebed en het lezen uit de Schrift. Iets wat katholieken niet gewend zijn. De bisschoppen bevelen voor de katholieken in deze tijd aan: ook als je niet naar de kerk kunt komen, probeer dan thuis de Heer te ontmoeten. Deze coronacrisis heeft ons in elk geval geleerd dat wij ons als Kerk moeten herijken. Niet de organisatie, maar ook de sfeer van de vieringen geeft rust aan ons hart. De kerk kan in deze tijd van betekenis blijven als wij blijven zoeken naar wegen om de ander tegemoet te treden en te ontmoeten. Waar Jezus leeft in het hart van mensen zet hij ons in beweging. Hij schenkt hoop aan mensen die uitgeblust zijn. Troost aan mensen die bedroefd zijn. Zingeving aan mensen die twijfelen of ze nog van betekenis zijn. Hij geeft geluk aan mensen die zich gedragen weten door Gods liefde. Dat is wat ik ieder van u van harte toewens op deze dag. In die zin wens ik u allen een gezegend kerstfeest toe.                      
Pastoor Huub Adema